Nếu giày cao gót được xem như một biểu tượng nữ tính, thì với nam giới, một đôi giày tây chỉn chu lại là dấu hiệu của sự lịch lãm và phong thái. Trong lịch sử thời trang, giày tây không đơn thuần là một vật dụng bảo vệ đôi chân. Từ những thiết kế phục vụ giới quý tộc và quân đội, chúng từng bước trở thành một trong những phụ kiện thời trang kinh điển của trang phục phương Tây.

Đằng sau một thiết kế tưởng chừng quen thuộc là câu chuyện về chiến tranh, văn hóa, kỹ thuật thủ công và những biến chuyển của xã hội. Mỗi kiểu giày, từ Wellington, Blucher đến Oxford, Derby hay Loafer, đều phản ánh một giai đoạn trong lịch sử phát triển của trang phục nam.

Hãy cùng DEC tìm hiểu hành trình thú vị của đôi giày tây – từ một thiết kế mang tính thực dụng đến vị trí không thể thiếu trong thế giới phụ kiện trong thiết kế trang phục.

Nguồn gốc

Giày tây được cho là có nguồn gốc tại Anh từ thời Trung cổ, ban đầu phổ biến trong giới quý tộc và được chế tác chủ yếu từ da hoặc một số loại vải. Đến cuối thế kỷ XVI, những kiểu giày có phần đế cong và gót bắt đầu góp phần định hình rõ hơn phong cách giày dành cho nam giới.

Những biến động chính trị và các cuộc chiến tranh tại Anh cũng như châu Âu sau đó tạo ra những ảnh hưởng đáng kể đến sự phát triển của giày nam. Trang phục quân đội, vốn đề cao tính bền chắc và khả năng vận động, dần trở thành nguồn cảm hứng quan trọng cho nhiều thiết kế giày về sau.

Đầu thế kỷ XIX, hai kiểu giày nổi tiếng là Wellington và Blucher xuất hiện, được đặt theo tên của hai vị tướng thuộc quân đội Anh và Phổ – những nhân vật có vai trò quan trọng trong liên minh chống lại Napoleon.

Tướng Wellington

Wellington – từ chiến trường đến đời sống thượng lưu

Wellington được phát triển với chất liệu da bê mềm nhưng có cấu trúc chắc chắn, ôm sát chân và đủ bền để sử dụng trong điều kiện chiến trường. Đồng thời, kiểu dáng thanh lịch khiến chúng cũng phù hợp khi xuất hiện trong những dịp trang trọng.

Chính sự kết hợp giữa công năng và thẩm mỹ này đã giúp Wellington vượt ra khỏi môi trường quân sự, trở thành một phần của lịch sử giày nam và đặt nền móng cho nhiều biến thể giày sau này.

Blucher – dấu ấn của trang phục quân đội

Blucher là kiểu giày thấp đến mắt cá chân, đặc trưng bởi hệ thống dây buộc nằm bên ngoài phần lưỡi giày. Kiểu thiết kế này trở nên phổ biến sau khi được tướng Gebhard Leberecht von Blücher đưa vào sử dụng cho binh sĩ.

Sự xuất hiện của các lỗ xỏ dây bằng kim loại vào khoảng những năm 1820 càng làm tăng tính tiện dụng và độ bền của kiểu giày này. Từ một thiết kế phục vụ quân đội, Blucher dần bước vào đời sống dân sự và trở thành một trong những kiểu giày kinh điển của thời trang nam.

Mẫu Blucher đình đám

Oxford và Derby - Những kiểu giày kinh điển

Thời gian sau, kiểu Oxford và Derby với nhiều phong cách biến thể ra đời, đã trở thành kiểu giầy tây được yêu thích nhất đến tận bây giờ.Với chất liệu tốt, tay nghề cao cùng sự tinh tế của các thợ đóng giày thủ công, cùng đó là thời tiết ấm ướt của nước Anh. Đây là điều kiện để họ cho ra những đôi giày chắc chắn và bền đẹp. Người Anh đã thống lĩnh thị trường giày tây cao cấp thế giới đầu thế kỷ 20, tạo nên quan niệm chỉ có giày kiểu Anh mới đủ sành điệu và thời thượng.

Trong bối cảnh khí hậu ẩm ướt của nước Anh, nghề đóng giày thủ công phát triển mạnh với yêu cầu cao về chất liệu, kỹ thuật và độ bền. Những người thợ giày Anh nổi tiếng với khả năng xử lý da và kỹ thuật chế tác tinh xảo, tạo nên những đôi giày vừa chắc chắn vừa thanh lịch.

Bước sang đầu thế kỷ XX, nước Anh trở thành một trong những trung tâm quan trọng của thị trường giày tây cao cấp. Giày kiểu Anh dần gắn với hình ảnh của sự chuẩn mực, tinh tế và phong thái quý ông – những giá trị vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến xu hướng phụ kiện thời trang hiện đại.

Mẫu Oxford

Kiểu Derby

Sau Thế chiến thứ hai, kỹ thuật sản xuất giày tiếp tục thay đổi. Những phương pháp chế tác mới giúp giày trở nên nhẹ hơn và phù hợp hơn với nhịp sống hiện đại, trong khi kỹ thuật đóng giày thủ công truyền thống vẫn được duy trì ở phân khúc cao cấp.

Từ thập niên 1980, thời trang Italia nổi bật với những bộ trang phục có đường cắt ôm sát cơ thể. Sự thay đổi trong phom dáng âu phục kéo theo sự chuyển biến của giày tây: thiết kế trở nên thon gọn hơn, đế mỏng hơn và mũi giày có xu hướng kéo dài, tạo nên sự hài hòa với những bộ suit hiện đại.

Oxford và Derby vì thế không chỉ là những sản phẩm mang tính công năng mà còn trở thành một phần quan trọng trong việc hoàn thiện tổng thể trang phục.

Penny Loafer – Biểu tượng thời trang trường tồn

Về sau, Penny Loafer – kiểu giày lười kinh điển – tiếp tục mở rộng khái niệm về giày tây. Không cần dây buộc, dễ sử dụng và có khả năng kết hợp với nhiều phong cách, Loafer dần trở thành một lựa chọn phổ biến cho cả nam và nữ.

Từ môi trường học đường, đời sống thường nhật đến phong cách Preppy và thời trang cao cấp, Loafer từng bước trở thành biểu tượng của sự thanh lịch mang tính vượt thời gian.

Gucci là một trong những nhà mốt Italia có đóng góp nổi bật trong việc đưa Loafer lên một vị thế mới. Thương hiệu đã biến tấu thiết kế bằng cách sử dụng chất liệu da cao cấp, làm mỏng phần đế, kéo dài mũi giày và thay thế chi tiết khe tiền xu đặc trưng bằng khóa kim loại lấy cảm hứng từ bàn đạp yên ngựa.

Từ đó, Loafer không còn đơn thuần là một kiểu giày tiện dụng mà trở thành một biểu tượng thời trang có khả năng thích nghi với nhiều thế hệ và phong cách khác nhau.

Trong thế giới các loại phụ kiện thời trang, giày tây là một ví dụ đặc biệt về cách công năng, kỹ thuật chế tác và thẩm mỹ có thể cùng tồn tại trong một thiết kế. Từ chiến trường đến những con phố thời trang, từ đôi Wellington của thế kỷ XIX đến Oxford, Derby và Loafer ngày nay, lịch sử của giày tây cũng chính là lịch sử của sự biến đổi trong cách con người mặc, sống và thể hiện bản thân.

DEC Design Education sưu tầm & biên tập.

#DEC : " Học để trở thành chuyên nghiệp "